مرتضى مطهري
184
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )
امامت ائمهء اطهار عليهم السلام - حديث ثقلين اين حديث متواتر است بين فريقين : * ( انى تارك فيكم الثقلين كتاب الله و عترتى . ) * رجوع شود به رسالهء آقا شيخ قوام وشنوه اى ، ضميمهء « رسالة الاسلام » و به بحارالانوار ، جلد حالات حضرت رسول صلى الله عليه و آله ، وصاياى حضرت . اين حديث چون طبق معمول هميشه مقدمهء گريز به مصيبت بوده كه اين بود توصيهء پيغمبر و هنوز آب غسل پيغمبر نخشكيده . . . نتيجتاً چنين تعبير مىكنيم كه عترت پامال و بىاثر شد . ولى اينطور نيست در عين اينكه استفاده اى كه بايد از عترت نشد ، وجود آنها فوق العاده در حفظ ميراث اسلام مؤثر بود . البته خلافت و حكومت و سياست اسلامى از مسير اصلى منحرف شد . از آن نظر ، عترت پيغمبر نتوانستند خدمتى بكنند . اما معنويت اسلام و مواريث معنوى رسول اكرم را آنها حفظ كردند و زنده نگه داشتند ، به طورى كه تدريجاً خلافت اسلامى متلاشى و مضمحل شد ولى مواريث معنوى اسلام محفوظ ماند . اسلام آيينى است جامع و شامل همهء شئون زندگى بشر ( ظاهرى و معنوى ) ، مانند مكتب فلان معلم اخلاق و فيلسوف نيست كه فقط چند عدد كتاب و چند نفر شاگرد تحويل جامعه داده باشد . اسلام نظامى نوين و طرز تفكرى جديد و تشكيلاتى تازه عملًا به وجود آورد . در عين اينكه مكتبى است اخلاقى و تهذيبى ، سيستمى است اجتماعى و سياسى . اسلام معنى را در ماده ، باطن را در ظاهر ، آخرت را در دنيا و بالاخره مغز را در پوست و هسته را در پوسته نگهدارى مىكند انحراف خلافت و حكومت از مسير اصلى خود ، دستگاه خلافت را به منزلهء پوستهء بىمغز و قشر بدون لُب درآورد . عناوين « يا اميرالمؤمنين » و « يا خليفة رسول الله » و جهاد فى سبيل الله و بالاخره حكومت به نام خدا و پيغمبر محفوظ بود ، اما معنى يعنى تقوا و راستى و عدالت و احسان و محبت و مساوات و حمايت از علوم و معارف در آن وجود نداشت ، خصوصاً در دورهء اموى كه با علوم و